Projekat "Sudijska etika: teorija, praksa i perspektive"

Završeni10.02.2005.

Projekat „Sudijska etika: teorija praksa i perspektiva” Društva sudija Srbije koji je realizovan uz podršku ABA CEELI uspešno je okončan u decembru 2004. godine. Ovim projektom u potpunosti su ispunjeni sledeći ciljevi: nastavak promocije Standarda sudijske etike, bolje informisanje članova Društva vezano za etiku, započinjanje diskusije u okviru članova Društva u vezi sa uvođenjem disciplinske odgovornosti sudija i postavljanje preciznih kriterijima u ovoj oblasti, upoznavanje polaznika sa Evropskim i Američkim iskustvima u ovoj oblasti i upoređivanje sa praksom u Srbiji. Ovaj projekat je u potpunosti opravdao očekivanja zato što su sudije na seminarima bile u prilici da se upoznaju sa domaćim, evropskim i svetskim standardima vezanim za sudijsku etiku, učestvovali su u upoređivanju Standarda sudijske etike Društva sudija Srbije sa standardima razvijenih zemalja i zemalja u tranziciji. Učesnicima seminara predočene su dileme vezane za naziv i funciju Suda časti Društva pitanje statusa Suda časti i eventualne promene uloge i funkcije ovog oragana Društva, kao i potrebe da se sačini Poslovnik o radu Suda časti. Posebna pažnja posvećena je razradi pojmova nezavistan i nepristrasan sud, a naročito pojma „privida nezavisnosti i nepristrasnosti ”, kao i iniciranje i razrada teme korupcija u društvu i to na primerima iz sudova u Srbiji

Seminare su vodili sledeći predavači: Sanja Lekić, sudija Okružnog suda u Beogradu, Jelena Borovac, sudija Vrhovnog suda Srbije, Jasmina Divnić, predsednik Opštinskog suda u Inđiji, Slađana Bojović, sudija Okružnog suda u Beogradu, Mirjana Drljačić, sudija V Opštinskog suda u Beogradu, Aleksandar Ivanović, sudija I Opštinskog suda u Beogradu, Dragana Boljević, sudija Okružnog suda u Beogradu i Mirjana Golubović, koordinator pravne obuke Pravosudnog centra u Nišu. Sudija Sanja Lekić zamenik predsednika Suda časti bila je koordinator projekta, a Lidija Karalejić menadžer kancelarije Društva sudija Srbije, asistent projekta. Implementacija projekta odvijala sa u 4 grada u Srbiji u periodu od četiri meseca od 1. septembra 2004. do 31. decembra 2004. godine.

 

Prvi seminar održan je 8. oktobra održan je u Beogradu u Palati pravde uslovljen potrebom da se iskoristi prisustvo sudije Brian-a Boatright-a. Seminaru je prisustvovalo 28 učesnika iz Okružnog suda u Beogradu, I Opštinskog suda u Beogradu, III Opštinskog suda u Beogradu, V Opštinskog suda u Beogradu i Trgovinskog suda u Beogradu. Predavači na seminaru bili su - Brian Boatright, sudija Okružnog suda države Kolorado koji je prisutne upoznao sa iskustvima SAD i Kodeksom sudijskog ponašanja Savezne države Kolorado, Aleksandar Ivanović koji je predstavio Standarde sudijske etike Društva, a zatim Mirjana Golubović, koja je prisutne upoznala sa izveštajem sa seminara o sudijskoj etici iz 2001. godine.

 

26. novembra, održan je seminar u Zaječaru u velikoj sali Opštinskog suda. Seminaru je prisustvovalo 33 učesnika iz područnih sudova sa teritorije Okružnog suda u Zaječaru. Predavači na seminaru bili su: Sanja Lekić koja je održala predavanje na temu nepristrasan sudija: utisak u javnosti, zatim je govorila o primeni Standarda u praksi i o Ulozi i radu Suda časti Društva i otvorila je raspravu o promeni statusa, nadležnosti i pravila Suda časti. Aleksandar Ivanović je predstavio Standarde sudijske etike Društva i govorio o primeni Standarda sudijske etike u drugim zemljama, a Mirjana Golubović je predstavila izveštaj sa prethodnih seminara o sudijskoj etici. Seminaru je ispred ABA CEELI prisustvovao Nikola Vojinović, a ispred Društva sudija Srbije Lidija Karalejić.

 

Treći seminar je održan 3. decembra u Kraljevu u velikoj sali Opštinskog suda. Seminaru je prisustvovalo 28 učesnika iz područnih sudova sa teritorije Okružnog suda u Kraljevu i iz Trgovinskog suda u Kraljevu. Predavači na seminaru bili su: Mirjana Drljačić koja je predstavila Standarde sudijske etike, Dragana Boljević koja je predstavila uporednu praksu o disciplinskoj odgovornosti sudija i prisutne upoznala sa zaključcima Konferencije o sudijskoj etici u Čikagu kojoj je prisustvovala. Mirjana Golubović je prezentovala rezultate sa prethodnih seminara. Seminaru je ispred ABA CEELI prisustvovao Blažo Nedić, a ispred Društva sudija Srbije Lidija Karalejić.

 

Poslednji seminar održan je 23. decembra u Sremskoj Mitrovici u biblioteci Okružnog suda. Seminaru je prisustvovalo 22 učesnika iz područnih sudova sa teritorije Okružnog suda u Sremskoj Mitrovici i iz Trgovinskog suda u Sremskoj Mitrovici. Predavači na seminaru bili su: Jelena Borovac koja je govorila o uporednoj praksi o disciplinskoj odgovornosti sudija, Jasmina Divnić koja je predstavila Standarde sudijske etike Društva i Mirjana Golubović koja je prezentovala rezultate sa prethodnih seminara o sudijskoj etici. Ovom seminaru je ispred ABA CEELI prisustvovao Nikola Vojinović, a ispred Društva sudija Srbije Lidija Karalejić.

 

Na svakom od seminara učesnicima je prezentovan video prikaz predavanja Roberta Uttera, sudije Vrhovnog suda države Vašington, u penziji, a zatim bi usledilo iznošenje praktičnog primera i rad po grupama, a nakon toga usledila je diskusija. Učesnici seminara su utvrđivali sankciju za kršenje principa sudijske etike popunjavanjem ankete, a prezentovana im je i anketa koju je sprovela agencija Galup International o sudovima na području Beograda. Na kraju seminara učesnici su popunjavali evaluacione listiće.

 

Najvažniji rezultat ovog projekta je što je kroz raspravu na seminaru uočeno da se sudije slažu sa predlogom Radne grupe za etiku koja je izradila ovaj projekat, koji se odnosi na Sud časti u pogledu imena tako da se zove Komisija ili Komitet za etička pitanja, kao i u pogledu nadležnosti tako da umesto da izriče sankcije, zauzima mišljenja i daje preporuke vezane za primenu Standarda sudijske etike, a vezano za pojedinačne slučajeve koji će biti predmet razmatranja. Takođe, sudije su prihvatile i predlog da se do Skupštine izradi Poslovnik o radu ovog tela. Ovi predlozi su jednoglasno prihvaćeni na Skupštini Društva sudija Srbije. Pregledom i analizom evaluacionih listića, merenjem aktivnosti učešća sudija na seminarima, njihovim predlozima i sugestijama ovaj projekat je od strane sudija ocenjen veoma pozitivno što znači da su očekivani efekti projekta ostvareni.

Donatori:

* Projekat je realizovan uz finansijsku podršku ABA CEELI